Mucize ve Gaybî Haberlerden Bir Kısmı
Adı Ahmed
1- İmam Rıza’nın (a.s) şahadetinden sonra Bağdat ve diğer şehirlerin ulema ve fakihlerinden seksen kişi hac ibadetini eda etmek için Mekke’ye gitti.
Yol üzerinde İmam Muhammed Taki (a.s) ile görüşmek için de Medine’ye uğrayarak İmam Cafer Sadık’ın (a.s) o sırada boş olan evine indiler…
Küçük yaşta olan İmam Muhammed Taki (a.s) onların meclisine girdi. Muvaffak isminde birisi onu oradakilere tanıtınca saygıyla ayağa kalkıp selâm verdiler.
Sonra İmam’a (a.s) çeşitli sorular sordular; o da hepsine cevap verdi. Bunun üzerine oradakilerin hepsi (onda imamet belirtilerini görüp imametine daha fazla emin oldular,) sevindiler. İmam’ı (a.s) övüp hakkında dua ettiler.
Onlardan İshak adındaki biri diyor ki:
Ben de İmam’a sormak için bir mektuba on soru yazdım ve içimden, İmam sorularımı cevaplandırırsa ondan, hamile olan eşimin erkek çocuk doğurması için Allah’a dua etmesini isteyeceğim, dedim. Meclis uzadı; sürekli İmam’a soru soruyorlar, o da cevap veriyordu.
Ben, mektubumu yarın gelip İmam’a veririm diye gitmek için ayağa kalktım. İmam beni görünce: “Ey İshak! Allah benim duamı kabul etti. Oğlunun ismini Ahmed koy.” buyurdu.
Bunun üzerine ben: “Allah’a şükürler olsun, şüphesiz bu Allah’ın hüccetidir.” dedim.
İshak memleketine dönünce, Allah Teâlâ ona bir erkek çocuk verdi ve o da onun ismini Ahmed koydu.[1]
Kefen
2- İmran b. Muhammed Aş’erî şöyle diyor:
İmam Muhammed Taki’nin (a.s) huzuruna çıktım. İşlerimi yaptıktan sonra: “Ümmü’l-Hasan size selâm gönderdi ve elbiselerinizden birisini kendisine kefen yapması için ona göndermenizi rica etti.” dedim. Bunun üzerine İmam: “Onun buna ihtiyacı kalmadı.” buyurdu. Ben İmam’ın ne demek istediğini anlamadan geri döndüm. Nihayet İmam’ın (a.s) huzuruna çıkmadan on üç veya on dört gün önce Ummu’l-Hasan’ın öldüğünü haber aldım.[2]
Yeten Para
3- Ahmed b. Hadid şöyle diyor:
Bir grupla hac ibadetini eda etmek için Mekke’ye gidiyorduk. Haramîler yolumuzu kestiler (mallarımızı aldılar). Medine’ye ulaştığımızda, bir sokakta İmam Muhammed Taki ile görüştüm, evine gidip durumu anlattım. İmam (a.s) bana bir elbise ve bir miktar para getirmelerini emretti ve sonra buyurdu ki: “Hırsızlar arkadaşlarından ne kadar almışlarsa, bu paradan o kadar ver onlara.” Ben o parayı bu şekilde bölüştürdükten sonra İmam’ın verdiği paranın tam haramîlerin aldığı miktarda olduğunugördüm.[3]
Elbise
4- Muhammed b. Sehl Kummî şöyle diyor:
Mekke’de konaklamıştım. Medine’ye gidip İmam Muhammed Taki’nin (a.s) huzuruna çıktım. İmam’dan bir elbise rica etmek istiyordum. Fakat ayrılıncaya kadar bir türlü ricamı söyleyemedim. Bunun üzerine isteğimi bir mektup yazarak bildireyim, dedim ve alıp yazdım. Sonra Mescid-i Nebi’ye gittim. Orada, iki rekât namaz kılıp Allah Teâlâ’dan yüz defa hayır diledikten sonra mektubu İmam’a göndermek kalbime ilham olursa göndermeye, aksi durumda yırtıp atmaya karar verdim. Öyle yaptım ve içimden mektubu İmam’a göndermemek geçti. Ben de mektubu yırtıp Mekke’ye doğru yola koyuldum. O sırada elinde bir mendil, içinde de bir elbise bulunan bir kişinin kafilede beni aradığını gördüm. Beni bulunca: “Mevlan bu elbiseyi sana gönderdi…” dedi.[4]
Ağacın Meyve Vermesi
5- Memun, İmam Muhammed Taki’yi (a.s) Bağdat’a götürüp kızını onunla evlendirdi. Fakat İmam (a.s) Bağdat’ta kalmayıp eşiyle birlikte Medine’ye döndü.
İmam Medine’ye hareket edince, insanlardan bir grup vedalaşmak için İmam’ı şehrin çıkışına kadar uğurladılar. Akşam namazının vakti girince, eski camisi olan bir yere vardılar. İmam (a.s) akşam namazını kılmak için o camiye gitti.
Caminin avlusunda o zamana kadar meyve vermeyen bir sedir ağacı vardı. İmam su isteyip ağacın dibinde abdest aldı ve cemaatle akşam namazını kıldırdı. Sonra dört rekât nafile namazı kılıp şükür secdesi yaparak insanlarla vedalaşıp gitti. O gecenin sabahı o ağaç iyi bir meyve verince halk bu olaya çok şaşırdı.[5] Merhum Şeyh Mufid yıllar sonra kendisinin bu ağacı gördüğünü ve onun meyvesinden yediğini nakletmiştir.
İmam Rıza’nın (a.s) Şahadet Haberini Verişi
6- Ümeyye b. Ali şöyle diyor:
İmam Rıza (a.s) Horasan’dayken ben Medine’de kalıyor, İmam Muhammed Taki’nin (a.s) evine gidip-geliyordum. Normalde İmam’ın akrabaları ona selâm vermek için geliyorlardı. Bir gün cariyesine: “Onlara (akraba kadınlarına) matem tutmaya hazırlanmalarını söyleyin.” buyurdu. Ertesi gün İmam yine onlara matem tutmak için hazırlanmalarını hatırlattı! “Kimin için?” diye sorduklarında: “Yeryüzündeki insanların en üstünü için.” buyurdu.
Bir süre sonra İmam Rıza’nın (a.s) şahadet haberi geldi ve İmam Muhammed Taki’nin (a.s): “Matem için hazırlanın.” buyurduğu zaman İmam Rıza’nın Horasan’da şehit olduğu anlaşıldı.[6]
Kadı’nın İtirafı
7- Nübüvvet ve imamet ailesinin düşmanlarından olan Kadı Yahya b. Eksem şöyle diyor:
Bir gün Resulullah’ın (s.a.a) kabrinin yanında İmam Muhammed Taki’yi görünce, çeşitli konularda onunla tartıştık; İmam hepsini cevapladı. Ben: “Sizden bir şey sormak istiyorum; fakat utanıyorum.” dedim. İmam: “Sen sormadan ben cevabını vereyim. Sen İmam’ın kim olduğunu sormak istiyorsun.” buyurdu. Ben: “Evet, vallahi bunu sormak istiyordum.” dedim. İmam: “Benim.” buyurdu. Ben: “Peki bunun için bir deliliniz var mı?” diye sordum. O sırada İmam’ın (a.s) elindeki asa konuşmaya başlayarak: “O, benim mevlam, bu zamanın imamı ve Allah’ın hüccetidir.” dedi.[7]
Komşuyu Kurtarmak
8- Ali b. Cerir şöyle diyor:
Biz İmam Muhammed Taki’nin (a.s) huzurundaydık. İmam’ın evinden bir koyun kaybolmuştu. Komşulardan birini o koyunu çalmakla suçlayarak çeke çeke İmam’ın huzuruna getirdiler.
İmam buyurdu ki:
Eyvahlar olsun size! Bırakın onu; koyunu o çalmamıştır. Koyun şimdi falancanın evindedir; gidip getirin.
Gidip koyunu İmam Muhammed Taki’nin (a.s) buyurduğu evde bulunca, ev sahibini hırsızlık suçuyla yakaladılar; adamı dövüp elbisesini yırttılar. Fakat adam koyunu çalmadığına dair yemin ediyordu.
Onu İmam’ın yanına getirdiler. İmam (a.s) şöyle buyurdu:
Eyvahlar olsun size! Bu adama zulmettiniz. Koyunun kendisi onun evine girmişti; onun ise bundan haberi dahi yoktu.
Sonra da adamın gönlünü almak ve yırtılan elbisesini telafi etmek için ona bir miktar para verdi.[8]
Hapisteki Adamın Kurtuluşu
9- Ali b. Halid şöyle diyor:
Samarra’da, bir adamı eli-kolu bağlı Şam’dan getirip orada zindana attıklarını ve peygamberlik iddiasında bulunduğunu haber aldım. Bunun üzerine zindana giderek zindancıya hoş davranıp sohbet ettikten sonra beni o adamın yanına götürdüler. Ben onun akıllı ve şuurlu bir kişi olduğunu görünce, olayın ne olduğunu sordum kendisine.
Adam dedi ki: “Şam’da, Şehitler Efendisi Hüseyin b. Ali’nin (a.s) mübarek başının asıldığı söylenen yerde[9] ibadet ediyordum. Bir gece zikirle meşgulken karşımda duran bir adamın bana: ‘Ayağa kalk!’ dediğini gördüm.”
“Ayağa kalkıp onunla birlikte birkaç adım yürüdük. Ansızın Kûfe Mescidi’nde olduğumuzu gördüm. Bana: ‘Bu mescidi tanıyor musun?’ diye sordu. Ben: ‘Evet, Kûfe Mescidi’dir.’ dedim. Orada namaz kılıp dışarı çıktık. Yine biraz yürüdükten sonra, Medine’de Mescid-i Nebi’de olduğumuzu gördüm. Resulullah’ın (s.a.a) kabrini ziyaret ettik ve mescitte namaz kıldıktan sonra dışarı çıktık. Biraz daha yürüdük. Bu defa gördüm ki, Mekke’de, Kâbe’deyiz. Tavaf edip dışarı çıktık.
Biraz daha yürüdükten sonra kendimi Şam’da önceki yerimde buldum; o adam da gözden kayboldu.”
“Bu gördüklerime şaşırıp kaldım. Bu olay üzerinden bir yıl geçtikten sonra yine aynı adam geldi ve önceki yıl yapmış olduğumuz yolculuğu aynen tekrarladık. Fakat bu defa ayrılmak istediğinde, kendisini tanıtması için onu Allah adına yemine verdim. Bunun üzerine: ‘Ben Muhammed b. Ali b. Musa b. Cafer b. Muhammed b. Ali b. Hüseyin b. Ali b. Ebu Talib’im.’ dedi.”
“Ben bu olayı bazı kişilere anlattıktan sonra haber Mu’tasım’ın veziri Muhammed b. Abdülmelik Zeyyat’a ulaştı. O da beni eli-kolu bağlı buraya getirip zindana atmalarını emretti. Peşinden de benim peygamberlik iddiasında bulunduğumu yaydılar halka.”
Ali b. Halid diyor ki:
Ona: “Gerçeği bilmiyorsa, öğrenmesi için Zeyyat’a yazmamı ister misin?” dedim. Adam: “Yaz.” dedi. Ben olayı Zeyyat’a yazdım. Zeyyat benim mektubunun arkasına şöyle yazdı: “Ona de ki, kendisini bir gecede Şam’dan Kûfe’ye, oradan Medine ve Mekke’ye götüren, sonra tekrar geri getiren kişiden kendisini zindandan kurtarmasını istesin.”
Ben bu cevaba üzüldüm. Ertesi gün mektubun cevabını kendisine bildirmek, onu sabırlı olmaya davet etmek için zindana gittim. Fakat zindancı, bekçiler ve diğer birçok kişilerin rahatsız ve endişeli olduklarını gördüm. “Ne oldu?” diye sorunca, dediler ki: “Peygamberlik iddiasında bulunan adam dün gece zindandan çıkıp gitmiş! Nasıl gittiğini, yerin dibine mi girdiğini, yoksa göğe mi çıktığını anlayamıyoruz!” Ne kadar aradılarsa da ondan bir eser bulamadılar.[10]
Ebu Salt’ın Kurtuluşu
10- İmam Rıza’nın (a.s) yakın ashabından olan ve İmam Rıza’nın (a.s) şahadetinden sonra Memun’un emriyle zindana atılan Ebu Salt Herevî şöyle diyor:
Bir yıl zindanda kaldım; içim sıkıldı. Bir gece uyanık kalıp dua ve ibadetle meşgul oldum. Resulullah (s.a.a) ve Ehlibeyti’ni şefaatçi kılıp Allah Teâlâ’ya onların hakkına tevessül ederek yalvardım. Daha duam bitmeden İmam Muhammed Taki’nin (a.s) zindanda benim yanımda olduğunu gördüm. İmam (a.s) bana: “Ey Eba Salt! Sıkıldın mı?” buyurdu. Ben: “Vallahi evet.” dedim. İmam: “Ayağa kalk.” dedi ve ardından elini zincirlerime vurdu. Zincirler çözüldü. Elimden tutarak beni zindandan dışarı çıkardı. Bekçiler beni gördükleri hâlde, İmam’ın kerametiyle konuşamadılar. İmam beni dışarı çıkardıktan sonra: “Allah’ın güvencesiyle git.” buyurdu, “Bundan sonra hiçbir zaman Memun’u görmeyeceksin. O da seni görmeyecek.” Gerçekten de İmam’ın buyurduğu gibi oldu.[11]
Mu’tasım’ın Meclisinde
11- İbn Ebu Davud[12] ile samimî olan Zerkan şöyle diyor:
Bir gün İbn Ebu Davud’u, Mu’tasım’ın meclisinden dönerken üzgün olduğunu gördüm.
Neden üzgün olduğunu sorunca, dedi ki: “Bugün yirmi yıl önce ölmüş olmayı arzuladım.” dedi!
Ben: “Neden, ne oldu ki?” diye sordum. “Ebu Cafer’in -İmam Muhammed Taki- Mu’tasım’ın meclisinde başıma getirdiği bela yüzünden.” dedi! “Neden, ne oldu ki?” diye sorunca da şöyle dedi:
“Biri hırsızlık yaptığını itiraf etti ve halifeden -Mu’tasım- hakkında ilâhî hükmü uygulayarak kendisini temizlemesini istedi. Halife tüm fakihleri topladı. Muhammed b. Ali’yi (İmam Muhammed Taki -a.s-) de çağırdı. Bizden: ‘Hırsızın eli nereden kesilmelidir?’ diye sordu.’ Ben: ‘Bilekten.’ dedim. Mu’tasım: ‘Hangi delille?’ diye sordu. Ben: ‘Çünkü teyemmüm ayetinde: ‘Yüzünüze ve ellerinize mesh edin.'[13] buyurmaktadır. Burada elden maksat bilektir.’ dedim.”
“Bu konuda fakihlerden bir grup da benim görüşümü savunup, hırsızın eli bilekten kesilmelidir, diyorlardı. Fakat bir grup da: ‘Dirsekten kesilmelidir.’ dediler. Mu’tasım onların delilini sorunca: ‘Abdest ayetinde: ‘Yüzünüzü ve dirseklerle birlikte ellerinizi yıkayın.'[14] buyurmaktadır. Bu ayette elden maksat dirsektir.’ dediler.”
“Mu’tasım daha sonra Muhammed b. Ali’ye (İmam Muhammed Taki -a.s-) dönerek: ‘Bu konuda sizin görüşünüz nedir?’ diye sordu. Muhammed b. Ali: ‘Bunlar görüş belirttiler; beni muaf görün.’ dedi. Fakat Mu’tasım ısrar etti ve görüşünü söylemesi için yemine verdi. Bunun üzerine Muhammed b. Ali şöyle dedi: Yemine verdiğin için görüşümü söylüyorum. Bunlar yanılıyorlar; çünkü hırsızın sadece parmakları[15] kesilmeli, geri kalan kısmına dokunulmamalıdır.”
“Mu’tasım: ‘Bunun delili nedir?’ diye sorunca şöyle dedi: ‘Çünkü Resulullah (s.a.a) secdenin; yüz (alın), iki elin ayası, iki diz ve iki ayak (ayaktaki iki büyük parmak) olmak üzere yedi uzuvla yapılması gerektiğini buyurmuştur. Dolayısıyla hırsızın eli bilekten veya dirsekten kesilecek olursa, secde etmek için eli kalmaz. Ve yine Allah Teâlâ: ‘Secde yerleri Allah’a hastır. Allah ile birlikte bir başkasına dua etmeyin.'[16] buyuruyor. Allah’a has olan bir şey de kesilmez.”[17]
Dipnotlar
- [1] Uyunu’l-Mu’cizat, s.109, özetle
- [2] Biharu’l-Envar, c.50, s.43; Haraic-i Ravendî, s.237
- [3] Biharu’l-Envar, c.50, s.44, Ravendî’nin Haraic’inden naklen
- [4] Haraic-i Ravendî, s.237, Biharu’l-Envar, c.50, s.44
- [5] bk. Nuru’l-Ebsar, Şeblencî, s.179; İhkaku’l-Hak, c.12, s.424; Usul-i Kâfî, c.1, s.497; el-İrşad, Şeyh Müfid, s.304 ve Menakıb, c.4, s.390
- [6] İ’lamu’l Vera, s.334
- [7] Usul-i Kâfî, c.1, s.353; Biharu’l-Envar, c.50, s.68
- [8] Biharu’l-Envar, c.50, s.47, Haraic-i Ravendî’den naklen
- [9] “Re’su’l-Huseyn/Hüseyin’in Başı” diye meşhur olan bir yerdir.
- [10] el-İrşad, Şeyh Müfid, s.304; İ’lamu’l-Verâ, s.332; İhkaku’l-Hak, c.12, s.427; el-Fusulu’l-Muhimme, s.289
- [11] Muntaha’l-Amal, İmam Rıza’nın (a.s) Hayatı, s.67; Uyunu Ahbar, c.2, s.247; Biharu’l-Envar, c.49, s.303
- [12] İbn Ebu Davud: Memun, Mu’tasım, Vasık ve Mütevekkil’in döneminde Bağdat kadılarından biriydi.
- [13] Mâide Suresi, 5
- [14] Mâide Suresi, 6
- [15] Maksat dört parmaktır; çünkü başparmak kesilmemelidir.
- [16] Ayetin orijinalinde geçen ve çoğulu “mesacid” olan “mescid” veya “mesced”, secde yeri anlamındadır. Allah’ın beyti, camiler ve secdeye gidildiğinde alnın değdiği zemin, secde yerleri olduğu gibi, alın ve kendileriyle secde ettiğimiz diğer altı uzuv da secde yeri sayılmaktadır. İşte bu nedenle bu rivayette “el-mesacid”, kendisiyle secde yapılan yedi uzuv olarak tefsir edilmiştir. Yine Usul-i Kâfî kitabında İmam Cafer Sadık’tan (a.s) nakledilen diğer iki rivayette ve Ali b. İbrahim Kummî’nin tefsirindeki bir rivayette “el-mesacid”, yedi uzuv olarak tefsir edilmiştir. Şeyh Saduk da “Fakih” adlı kitabında “el-Mesacid” kelimesini, yedi secde uzvu olarak yorumlamıştır. Bu anlamı; Said b. Cübeyr, Zeccac ve Ferra’dan da nakletmişlerdir. Yine dikkat edilmesi gereken diğer bir husus da, eğer “el-mesacid” kelimesinin yedi uzuv olarak tefsir edilmesi yanlış olsaydı, Mu’tasım’ın meclisindeki fakihler kesinlikle İmam’ın bu sözünü eleştirirlerdi. Mu’tasım’ın kendisinin de Arap olup “el-mesacid” kelimesinin anlamını anladığını dikkate alarak, İmam’ın buyurduğu mana yanlış olsaydı, Mu’tasım da itiraz ederdi. Dolayısıyla meclisteki fakihlerin hiçbiri buna itiraz etmediklerine ve Mu’tasım’ın kendisi de İmam’ın yorumunu beğenip ona uygun davrandığına göre, onların da “el-mesacid” kelimesinden maksat kendileriyle secde edilen yedi uzuv olduğu veya bu kelimenin bir anlamının böyle olduğunu kabul ettikleri anlaşılmaktadır. (bk. Tefsir-i Safî, c.2, s.752; Tefsir-i Nuri’s-Sekaleyn, c.5, s.440; Tefsir-i Mecmau’l-Beyan, c.10, s.372)
- [17] Tefsir-i Ayyaşî, c.1, s.319; Biharu’l-Envar, c.50, s.5
Kaynak: İmam Muhammed Taki (a.s) (Ehlibeyt Serisi-11)/ Telif Komisyonu.
